© «Zo‘rTV» телеканали, «Ўзимизда...» ток-шоуси

⚡️ Мавзу: «ЭНEРГИЯ ТEЖАМКОРЛИГИ ВА САМАРАДОРЛИГИ»

►  Youtube’да кўриш

♦ Энергия ресурсларини асраб-авайлаш — бу шунчаки чироқни ўчириш эмас, балки келажак авлод олдидаги масъулиятли ва замонавий турмуш тарзидир. Бугунги кунда Ўзбекистон хонадонларида энергия тежамкор ЛЭД лампалари одатий ҳолга айланди, бироқ энергия истеъмоли маданиятини янги босқичга олиб чиқиш эҳтиёжи ҳамон долзарб бўлиб қолмоқда.

♦ Электр энергияси бўйича: Мисол учун, бугунги кунда Ўзбекистондаги 8,2 миллиондан ортиқ аҳоли абонентларининг асосий истеъмоли совитиш ва иситиш тизимлари ҳамда “кутиш режими”даги техникаларга тўғри келмоқда.

• Кондиционер мисолида оладиган бўлсак, агар ҳар бир хонадон ёз кунларида кондиционер ҳароратини атиги 2 даражага юқорироқ (масалан, 18°С эмас, 24°С) қилиб белгиласа, бу ҳар бир қурилманинг энергия сарфини 15-20 фоизгача камайтиради. Республика миқёсида бу бир кунда ўртача 12-15 миллион кВт⋅соат энергия тежалади, деганидир.

• Қолаверса, телевизор, компьютер ва қувватлантиргичларни (зарядка) розеткада қолдириш — “кутиш режими”да ойига ўртача 7-10 кВт⋅соат беҳуда энергия сарфини юзага келтиради. Бутун мамлакат бўйича бу йилига қарийб 800 миллион кВт⋅соатдан ортиқ исрофгарчиликдир.

⇒ Иқтисодий манфаат: Агар хонадондаги эски русумдаги музлатгич ёки кондиционер «А++» классидаги замонавий инвертор қурилмаларга алмаштирилса, ойлик электр ҳисоб-китоби ўртача 30-40 фоизга камаяди. Масалан, амалдаги тарифлар ва “ижтимоий норма” тизимида бу бир оила учун ойига ўртача 45-60 минг сўм, йилига эса қарийб 700 минг сўмгача маблағ тежаш имконини беради.

♦ Табиий газ бўйича: Газни асраш — бу совуқда ўтириш эмас, балки ҳосил қилинган иссиқликдан оқилона фойдаланиш ва уни кўчага чиқариб юбормасликдир. Бугунги кунда газ истеъмоли маданияти уйни иситишдан кўра, унинг иссиқлигини сақлаш технологияларига кўпроқ боғлиқ.

• Иссиқлик изоляциясининг кучи: Тадқиқотларга кўра, девор ва том қисми яхши изоляция қилинмаган уйларда иссиқликнинг 35-40 фоизи кўчага чиқиб кетади. Агар хонадон эгаси том қисмини оддий базальт пахтаси (вата) билан иссиқлик ўтказмайдиган қилиб ёпса, бу қиш мавсумида газ сарфини ўртача 25-30 фоизга камайтиради. Бу бир мавсумда ўртача 500–800 куб метр газ тежалади, деганидир.

• Замонавий котёллар самарадорлиги: Эски русумдаги (ностандарт) ёндиргичлар ва печлар газнинг фақат 50-60 фоизини иссиқликка айлантиради, қолгани эса мўри орқали беҳуда чиқиб кетади. Янги авлоддаги икки занжирли (двухконтурний) котелларнинг фойдали иш коэффициенти 92-95 фоизни ташкил этади.

• Термостат ва «ақлли» бошқарув: Агар иситиш тизимига кичик бир қурилма — термостат ўрнатилса, у уй ичидаги ҳарорат белгиланган даражага етганда газни автоматик ўчиради ёки минимал ҳолатга туширади. Уйдан чиқиб кетаётганда ҳароратни атиги 3-4 даражага пасайтириш кунлик газ истеъмолини 10-15 фоизга тежайди.

⇒ Иқтисодий ва ижтимоий наф: Бугунги “ижтимоий норма” шароитида газнинг ҳар бир куб метри учун белгиланган меъёрдан чиқиб кетмаслик оила бюджети учун жуда муҳим.

• Мисол учун, агар Ўзбекистондаги газ билан иситиладиган ҳар бир хонадон дераза ромларининг зичлигини таъминлаб, иссиқлик йўқотилишини камайтирса, республика миқёсида бир йилда қарийб 1,5–2 миллиард куб метр табиий газни тежаш мумкин. Бу тежалган газ янги саноат корхоналари ишга тушишига ва мингдан ортиқ янги иш ўринлари яратилишига замин бўлади.

‖ Facebook ‖ Instagram ‖ YouTube ‖

«Ўзбекистон МЭТ» АЖ Ахборот хизмати 

http://t.me/uzmetaxborotxizmati